Müşterileriniz artık “Beşiktaş’ta iyi bir et restoranı?” ya da “İstanbul’da güvenilir bir SEO ajansı?” sorusunu yalnızca Google’a yazmıyor; ChatGPT’ye, Gemini’ye, Perplexity’ye soruyor. Google’ın kendisi de birçok aramada artık önce yapay zekâ ile yazılmış bir özet gösteriyor. Bu cevaplarda adı geçmeyen işletme, o müşteriyi hiç görmüyor.
Bu yüzden “yapay zekâ SEO”, “GEO” (Generative Engine Optimization) ya da “AEO” (Answer Engine Optimization) gibi kavramlar hızla yayılıyor. İyi haber şu: işe yarayanların çoğu sağlam temellere dayanıyor. Kötü haber: bu alanda bir o kadar da efsane dolaşıyor.
Önce efsaneyi ayıralım: “Özel bir AI dosyası şart” değil
Google bu konuda açık: AI Overviews ya da AI Mode’da görünmek için ek bir gereklilik ya da özel bir optimizasyon yok. Google’ın belgesine göre, bir sayfanın bu özelliklerde destekleyici bağlantı olarak gösterilebilmesi için indekslenmiş ve Google Aramada snippet ile gösterilmeye uygun olması yeterli. Aynı belgede, bu özelliklerde görünmek için yeni makine okunur dosyalar, “AI metin dosyaları” ya da ek işaretleme oluşturmanız gerekmediği de yazıyor.
Yani llms.txt gibi bir dosya Google için bir sıralama anahtarı değil. llms.txt, sitenin özetini yapay zekâ modellerine sade bir metinle sunmak için önerilmiş bir biçim; eklemesi kolay ve zararsız, ama tek başına sizi hiçbir cevaba sokmaz.
1. Botların sitenize girebildiğinden emin olun
Yapay zekâ asistanları sitenizi göremiyorsa sizi öneremez. En sık gördüğümüz hata, güvenlik eklentilerinin ya da eski bir robots.txt ayarının bu botları farkında olmadan engellemesi.
OpenAI’ın belgeleri bu konuda net:
- OAI-SearchBot, ChatGPT’nin arama cevapları için kullanılıyor. OpenAI, sitenizin arama sonuçlarında görünmesi için bu bota
robots.txtdosyanızda izin vermenizi öneriyor; OAI-SearchBot’u engelleyen siteler ChatGPT’nin arama cevaplarında gösterilmiyor. - GPTBot ise model eğitimi için tarıyor; onu engellemek, içeriğinizin eğitimde kullanılmasını istemediğiniz anlamına geliyor. Bu ikisi farklı kararlar.
robots.txtdeğişikliğinin OpenAI sistemlerine yansıması yaklaşık 24 saat sürebiliyor.
Pratik kontrol: siteniz.com/robots.txt adresini açın ve bu botların engellenmediğini görün. Sunucu tarafında bir güvenlik duvarı da bu botları engelliyor olabilir; bunu ancak gerçek bir istekle test ederek anlarsınız.
2. Google’da indekslenmek hâlâ kapının anahtarı
Google’ın yapay zekâ özetleri, Google Aramada indekslenmiş sayfalardan besleniyor. Search Console’da sayfalarınızın indekslendiğini, önemli sayfalarınızın “indekslenmedi” listesinde olmadığını düzenli kontrol edin. Hızlı açılan, iç bağlantıları düzgün, teknik hataları olmayan bir site; hem klasik aramanın hem yapay zekâ cevaplarının ortak temeli.
3. İşletme bilgileriniz her yerde aynı olsun
Yapay zekâ bir işletmeyi önerirken, internette o işletme hakkında tutarlı bilgi bulmak ister. Adınız, adresiniz, telefonunuz, kategoriniz ve çalışma saatleriniz; sitenizde, Google İşletme Profili’nde, haritalarda, rehberlerde ve sosyal hesaplarınızda birebir aynı olmalı. “Beşiktaş” bir yerde, “Levent” başka bir yerde yazıyorsa, modelin kafası karışır.
Sitenizde bu bilgileri yapısal veriyle (schema) işaretlemek, makinelerin sizi doğru tanımasına yardım eder. Google da yapısal verinin doğru tutulmasını temel iyi uygulamalar arasında sayıyor; işaretlediğiniz bilgiler sayfada görünenlerle aynı olmalı.
4. Sorulara net cevap veren içerik yazın
İnsanların size sorduğu soruları not alın: “Kaç günde teslim ediyorsunuz?”, “Fiyatı neye göre değişiyor?”, “Hafta sonu açık mısınız?” Bu soruların her birine sitenizde kısa, net ve dürüst bir cevap verin. Yapay zekâ asistanları, bir soruyu doğrudan ve açıkça cevaplayan paragrafları kaynak olarak göstermeye yatkındır.
İyi bir kural: her sayfanın başında, o sayfanın konusunu iki üç cümlede özetleyen bir “kısa cevap” olsun. Ardından ayrıntılar gelsin.
5. Başka sitelerde hakkınızda ne yazıyor?
Modeller yalnızca sizin sitenize bakmaz. Yerel rehberlerde, sektör listelerinde, haberlerde ve müşteri yorumlarında hakkınızda yazılanlar da önemli. Güncel ve olumlu yorumlar, doğru bilgilerle yer aldığınız güvenilir listeler, yapay zekânın sizi “bilinen” bir işletme olarak görmesine katkı verir.
6. Ölçün, yoksa bilemezsiniz
Yapay zekâ görünürlüğünün klasik bir “sıralama raporu” yok. Bu yüzden basit bir yöntem öneriyoruz: müşterilerinizin soracağı 20–30 soruyu bir listeye yazın, her ay ChatGPT, Gemini ve Perplexity’ye aynı soruları sorun, kimin önerildiğini ve hangi kaynağın gösterildiğini kaydedin. Değişimi ancak böyle görürsünüz.
Kısaca
Yapay zekâ SEO sihirli bir dosya değil. Botlara açık, Google’da indekslenmiş, bilgileri her yerde tutarlı, sorulara net cevap veren ve başka sitelerde de adı geçen bir işletme; hem Google’da hem yapay zekâ cevaplarında öne çıkma şansını artırır. Kimse bir modelin sizi önereceğini garanti edemez; ama bu temelleri kuran işletmeler, kurmayanlara göre çok daha iyi bir yerden başlar.